Tìm hiểu về hội chứng Hellp trong sản khoa

Hội chứng HELLP ở sản phụ ám chỉ tình trạng nhiễm độc thai nghén ở thể nặng nhất có thể đe dọa tính mạng thai phụ và thai nhi, thường xảy ra ở giai đoạn cuối thai kỳ hoặc sau khi sinh.

Tổng quan về hội chứng HELLP

Hội chứng HELLP trong sản khoa có các đặc trưng chính sau đây:

  • Tan máu (Hemolysis) dẫn đến thiếu máu
  • Tăng men gan (Elevated Liver Enzymes)
  • Giảm tiểu cầu (Low Platelets)

Hội chứng này được xem như là một biến thể của tình trạng tiền sản giật, có nguy cơ gây tử vong cao cho sản phụ và thai nhi. Nguyên nhân gây ra hội chứng HELLP chưa thực sự rõ ràng và còn gây nhiều tranh cãi. Đa số các chuyên gia đều nhận định bản chất của hội chứng này là một thể lâm sàng đặc biệt của tiền sản giật.

HELLP được đánh giá là tình trạng y khoa cần được chẩn đoán và xử lý khẩn cấp tại các đơn vị sản khoa chuyên môn và hồi sức cấp cứu.

Phân loại về hội chứng HELLP

Hội chứng HELLP trong sản khoa được chia ra làm hai loại:

  • Hội chứng HELLP một phần
  • Hội chứng HELLP đầy đủ

Mức độ nặng – nhẹ của hội chứng tùy thuộc vào số lượng tiểu cầu:

  • Độ I: dưới 50.000/mm3.
  • Độ II: từ 50.000 – 100.000/mm3.
  • Độ III: 100.000 – 150.000/mm3.

Triệu chứng của hội chứng HELLP

Triệu chứng lâm sàng của hội chứng HELLP:

  • Cảm giác khó chịu, mờ mắt
  • Đau thượng vị
  • Đau nhức đầu tăng dần
  • Buồn nôn và nôn
  • Phù, huyết áp cao,vàng da, xuất huyết dưới da.
  • Sản giậ

Triệu chứng cận lâm sàng của hội chứng HELLP:

  • Tan máu cấp tính trong lòng mạch
  • Tăng Bilirubin gián tiếp
  • Tăng LDH giảm Haptoglobin máu
  • Tăng men gan gấp 3 lần bình thường, có cảm giác đau vùng hạ sườn phải. Có thể vỡ bao gan dẫn tới tụ máu khối.
  • Giảm tiểu cầu

Các thai phụ có các triệu chứng của hội chứng HELLP có thể bị chẩn đoán sai ở giai đoạn sớm, từ đó làm tăng nguy cơ suy gan dẫn tới tình trạng bệnh nặng hơn.

Biến chứng của bệnh

Hội chứng HELLP ở sản phụ thường dẫn đến các biến chứng:

  • Đông máu rải rác trong lòng mạch
  • Suy thận
  • Phù phổi cấp.
  • Rau bong non
  • Máu tụ dưới bao gan
  • Các biến chứng chảy máu.

Giới chuyên gia iên lượng tỷ lệ tử vong ở mẹ khoảng 10%, tỷ lệ tử vong ở con từ 10-60% tùy thuộc vào tình trạng của thai phụ. Xác suất mắc hội chứng HELLP trong lần mang thai tiếp theo chiếm 20-30% và 40% có nguy cơ bị tiền sản giật trong những lần mang thai tiếp theo.

Các biện pháp điều trị bệnh

Đình chỉ thai nghén

Trường hợp thai phụ có diễn biến nặng, cách điều trị hiệu quả nhất là nhanh chóng lấy thai ra khỏi tử cung (đình chỉ thai nghén) bằng cách gây đẻ chỉ huy hoặc có thể mổ lấy thai.

Trường hợp thai non (dưới 26 tuần) nên trì hoãn để chờ thai phát triển thêm. Có thể thúc đẩy thai phát triển bằng chọc hút nước ối, dùng dexamethasone nhưng vẫn có nguy cơ đe dọa tính mạng của mẹ và thai nhi.

Hạ huyết áp

Hạ huyết áp xuống 10-15% trong vài giờ đầu. Ban đầu cho thai phụ dùng thuốc hạ huyết áp (Labetalol, Hydralazine, Nifedipine) qua đường tĩnh mạch vì phương pháp này có tác dụng nhanh, ngắn, sau đó gối dần thuốc uống.

Khi thai còn sống phải giữ huyết áp tâm trương ở mức 90-100mmHg, phải chú ý tác dụng phụ của thuốc lên thai.

Điều trị giảm tiểu cầu

Truyền tiểu cầu với mục đích dự phòng chảy máu khi có can thiệp hoặc đẻ chỉ huy cũng là một cách điều trị.

Một đơn vị tiểu cầu có thể làm tăng tiểu cầu máu sản phụ lên 5.000-10.000/ml. Liều thường dùng dự kiến: 4-6 đơn vị mỗi ngày.

Ngưỡng truyền tiểu cầu tùy theo trường hợp: đẻ chỉ huy (<20.000/ml), mổ đẻ (<40.000/ml).

Với trường hợp xuất huyết nặng ở gan, đe dọa tính mạng sản phụ thì có thể được điều trị bằng phương pháp thuyên tắc mạch máu.

Hội chứng HELLP tuy là hội chứng ít gặp nhưng tỷ lệ tử vong cao (25%). Để phát hiện kịp thời hội chứng này, thai phụ cần được quản lý thai nghén tốt, khám định kỳ đúng lịch, sớm phát hiện nhiễm độc thai nghén để điều trị kịp thời.

Xem thêm: gói sinh sản

Related Posts

About The Author

Loading Facebook Comments ...